.webp)
Trà từ lâu đã được xem là thức uống có lợi cho sức khỏe. Nhưng trà thực sự hỗ trợ hệ miễn dịch không? Trà hỗ trợ hệ miễn dịch ra sao? Cùng khám phá ngay nhé.
Trà hỗ trợ hệ miễn dịch như thế nào?
Lợi ích cải thiện miễn dịch và sức khỏe tổng thể của trà đến từ polyphenol. Theo tiến sĩ Megan Meyer, PhD chia sẻ, nhiều dữ liệu dịch tễ cho thấy, thực đơn chứa nhiều polyphenol giúp bảo vệ cơ thể, giảm nguy cơ bị các bệnh mãn tính như tim mạch và tiểu đường loại 2. Nghiên cứu trước đây của bà đã khám phá tác động của chất chống oxy hóa dinh dưỡng đến phản ứng miễn dịch với bệnh cúm.
Một nghiên cứu tổng hợp cho thấy, trà giàu polyphenol loại flavonol - những hợp chất thực vật giúp hạ huyết áp và cholesterol hiệu quả.
Còn theo Harvard, chất chống oxy hóa có thể giúp trung hòa gốc tự do, trong trà có chứa flavonol nên có cũng có lợi cho miễn dịch và bảo vệ cơ thể khỏi gốc tự do do từ ô nhiễm, khói thuốc lá và tia UV. Các gốc tự do có thể gây ra lão hóa và nhiều tác hại cho sức khỏe, bao gồm cả việc góp phần làm suy yếu hệ miễn dịch.(1)
Có nhiều loại trà làm từ cây trà Camellia sinensis lành mạnh cho miễn dịch, tuy cùng từ nguồn gốc nhưng phương pháp chế biến khác nhau giúp tạo ra nhiều dòng trà như bạch trà, lục trà (hay trà xanh), trà ô long, trà đen... Ngoài cách chế biến, thì vị trí địa lý và giống cây trà cũng hình thành nên nhiều hương vị độc đáo cùng thành phần dinh dưỡng riêng biệt. Đồng nghĩa với việc có một số loại trà mang lợi ích miễn dịch tốt hơn.
Trà thảo mộc rất tốt cho sức khỏe, cũng góp phần hỗ trợ miễn dịch
Mối liên hệ giữa trà và sức khỏe miễn dịch cần thêm nghiên cứu
Dù nghiên cứu về trà và miễn dịch có những tiềm năng tích cực. Tuy nhiên, hầu hết chưa thực hiện trên người hoặc quy mô nhỏ. Nhiều nghiên cứu dùng trà dạng viên hoặc viên nén, so với trà túi lọc thì hàm lượng hợp chất thực vật cao hơn nhiều. Nên khó để xác định 1 tách trà liệu có tốt cho hệ miễn dịch cho người bình thường không. Vậy nên, bằng chứng hiện tại còn hạn chế, cần thêm các nghiên cứu quy mô trên người khi dùng trà pha thực tế, để làm rõ tác dụng này.
Nhưng các chuyên gia lại đồng thuận rằng, trà pha không đường là một đồ uống tốt. Bạn có thể thêm trà vào chế độ ăn uống của mình.
5 loại trà tốt cho hệ miễn dịch
Dưới đây là những loại trà có lợi cho sức khỏe mà bạn không nên bỏ qua:
Trà xanh
Trà xanh là một loại trà phổ biến, nó có vị đắng chát nhẹ, hậu vị ngọt là nguồn catechin dồi dào. Catechin là các polyphenol nổi bật với tính chống oxy hóa mạnh mẽ, cũng là nhóm chất có công dụng tích cực cho sức khỏe. Đặc biệt, catechin như Epigallocatechin gallate (EGCG) là chất tuyệt vời có trong trà xanh, cũng hỗ trợ cho miễn dịch.
Nghiên cứu cũ trên chuột cho thấy EGCG giúp tăng tế bào T điều hòa ở lá lách và hạch bạch huyết, giúp cân bằng phản ứng miễn dịch, ngăn tấn công tế bào khỏe.
Nghiên cứu khác trên tế bào T từ 20 nam giới khỏe mạnh cho thấy EGCG ngăn tạo cytokine còn gọi là proteun gây viêm, nên hợp chất trà xanh cũng có thể có ích cho việc điều hòa miễn dịch.
Tuy rằng nghiên cứu cho thấy trà xanh và hệ miễn dịch có thể có mối liên quan, nhưng cần nguyên cứu chuyên sâu hơn để đánh giá chính xác điều này.
Trà đen
Trà đen trải qua quá trình sấy khô và oxy hóa hoàn toàn, nên có vị đậm đà, theaflavin là hợp chất này tạo nên màu sắc đặc trưng của dòng trà này.
Thử nghiệm lâm sàng cho thấy, người khỏe mạnh uống 3 tách trà đen/ngày trong 6 tháng có dấu hiệu tăng hoạt động miễn dịch.
Các chỉ số neopterin, kynurenine và tryptophan được kích hoạt. Tuy trà này không tác động tới neopterin hoặc tryptophan đáng kể, nhưng lai làm tăng kynurenine. Nên các nhà khoa học xem xét có thể polyphenol trà đen kích hoạt phản ứng miễn dịch ở người có sức khỏe tốt.
Nhưng quy mô nhỏ (45 người uống trà, 49 người thuộc nhóm đối chứng). Ý nghĩa lâm sàng của kynurenine tăng chưa rõ. Cần nghiên cứu lớn hơn để đánh giá kết quả.
Trà nghệ
Nghệ không chỉ là một loại gia vị mà nó còn có khả năng chữa bệnh, vì nó là nguồn của polyphenol curcumin. Nghệ chứa nhiều chất chống oxy hóa, có thể giảm viêm, đây điều là hai lợi ích hữu dụng cho miễn dịch.
Hợp chất chính là curcumin giúp chống lại các gốc tự do và ngăn ngừa gốc tự do hình thành. Hàm lượng chất chống oxy hóa trong nghệ có thể cải thiện miễn dịch khi bạn cùng nó trong chế độ ăn uống.(1)
Curcumin có thể có lợi ích nhất định trong phản ứng miễn dịch. Nghiên cứu trên tế bào lá lách chuột cho thấy curcumin có thể kiểm soát tế bào T và B. Các nhà nghiên cứu cho rằng curcumin giúp điều hòa miễn dịch, bảo vệ các mô khỏe. Đây là một tác dụng đầy hứa hẹn.
Tuy nhiên, thiếu các nghiên cứu trên người dùng trà nghệ, nên cần thêm nghiên cứu để xác nhận điều này.
Trà trắng
Trà trắng hay là bạch trà, được ví như “vua của các dòng trà” nhờ dòng trà này có hương vị độc đáo. Trà trắng cũng chứa nhiều catechin, nhưng khả năng chống oxy hóa có thể thấp hơn trà xanh.
Bây giờ vẫn thiếu nghiên cứu làm rõ mối liên hệ giữa trà trắng và miễn dịch. Tuy vậy, nghiên cứu ống nghiệm cũ cho thấy chiết xuất trà trắng giảm viêm từ gốc tự do trên tế bào da người.
Nghiên cứu thử nghiệm để nhằm làm rõ tính kháng khuẩn của chiết xuất lá trà trắng và trà đen đối với hai loại vi khuẩn gây sâu răng là Streptococcus mutans và Streptococcus sobrinus. Vùng ức chế được đo sau 72 giờ ủ, kết quả là chiết xuất trà trắng cho thấy tác dụng kháng khuẩn đáng kể đối với Streptococcus mutans, nên nó có thể giúp ngăn ngừa sâu răng.
Đây chỉ là thí nghiêm trên ống nghiệm không thể xác định nó có thật sự có hiệu quả không, nên cần thêm nghiên cứu khác.
Trà gừng
Ngoài nghệ, thì trà gừng cũng hỗ trợ miễn dịch. Gingerol hợp chất chính trong gừng, có đặc tính chống oxy hóa, chống viêm và chống nhiễm trùng, theo nghiên cứu tổng hợp.
Những nghiên cứu về gừng và miễn dịch còn hạn chế. Chúng ta cần các nghiên cứu về gừng và trà gừng để xem liệu nó có vai trò với sức khỏe hệ miễn dịch hay không.
Nói chung, các loại trà này đều lành mạnh, mỗi loại mang lại những lợi ích nhất định.
Trà Shan tuyết có ích cho hệ miễn dịch không?
Đừng chỉ thêm Shan tuyết như 1 loại trà nữa. Trà xanh hay trà Shan tuyết cũng có nguồn gốc cây chè Camellia sinensis. Trà Shan Tuyết là trà cổ thụ, mọc tự nhiên ở núi cao.
Trà Shan tuyết chứa nhiều chất chống oxy hóa và polyphenol, bao gồm cả epigallocatechin gallate (EGCG). EGCG đã được nghiên cứu rộng rãi về khả năng giảm viêm và tăng cường miễn dịch.
Một nghiên cứu trong ống nghiệm năm 2020 cho thấy EGCG có khả năng làm thay đổi hoạt động của các protein cụ thể, điều này có thể giúp ngăn chặn virus cúm nhân lên.
Một số hợp chất khác được tìm thấy trong trà xanh, được gọi là catechin, cũng có thể có đặc tính kháng virus và có thể bảo vệ chống lại bệnh tật và nhiễm trùng.
Uống trà thế nào để hỗ trợ hệ miễn dịch tốt hơn?
Như vậy là trà có thể góp một phần nào đó vào việc cải thiện miễn dịch. Bạn có thể uống trà nguyên chất, không đường để tối ưu lợi ích của trà. Không nên uống quá nhiều mà uống đều đặn, vừa đủ. Không dùng trà để thay thế hoàn toàn nước lọc, không uống trà khi đói, hay khi vừa ăn xong.
Câu hỏi thường gặp (FAQ) về trà và hệ miễn dịch
Uống trà có giúp tăng cường hệ miễn dịch không?
Trà chứa nhiều chất chống oxy hóa và polyphenol, có thể giúp bảo vệ tế bào miễn dịch, ví dụ như một số loại trà nói trên như trà xanh, trà trắng, trà nghê, trà gừng... nhưng bạn nên uống vừa đủ, nhớ kết hợp ăn uống, thể thao để bảo vệ sức khỏe tốt nhất.
Uống trà mỗi ngày có tốt cho hệ miễn dịch không?
Uống 1-3 tách trà mỗi ngày được xem là phù hợp với nhiều người khỏe mạnh, an toàn và có lợi cho sức khỏe. Theo WHO, người trưởng thành khỏe mạnh cần giới hạn lượng caffein nạp vào cơ thể, không được vượt quá 400mg caffeine/ngày, trà cũng chứa caffein nên bạn cần kiểm soát liều lượng.
Có nên chỉ uống trà để tăng miễn dịch không?
Tất nhiên là không. Trà không phải thuốc và không thay thế vitamin, khoáng chất hay các thực phẩm khác. Trà chỉ nên được xem là một phần của chế độ ăn uống thôi, bạn phải ăn nhiều rau xanh, củ quả, thịt, cá, các hạt... thay đổi thực đơn ăn uống mỗi ngày từ nhiều nguồn thực phẩm khác nhau.
Những ai không nên uống nhiều trà?
Một số đối tượng nên hạn chế uống nhiều trà, vì dù trà tốt nhưng dùng sai cách thì nó có thể gây ra một số tác động không mong muốn, ví dụ, uống trà khi đói có thể không có lợi cho dạ dày, uống trà ngay sau khi ăn có thể cản trở hấp thu sắt, uống trà quá muộn gây khó ngủ...
Uống trà vào thời điểm nào là tốt nhất?
Theo Healthline, một tách trà xanh vào buổi sáng sẽ giúp bạn tăng cường sự tập trung. Ngoài ra, uống trà này trước khi tập thể dục có thể làm tăng quá trình đốt cháy chất béo và giảm tổn thương cơ bắp. Bạn còn có thể uống giữa các bữa ăn, uống vào buổi trưa hay chiều, tùy vào nhu cầu của mình.
Pha trà như thế nào để giữ được nhiều dưỡng chất nhất?
Không nên dùng nước sôi 100°C khi pha trà xanh, trà Shan tuyết hay trà trắng... bạn nên đun sôi nước, chờ cho nước giảm 80 - 85°C rồi mới dùng nước này để pha trà. Nước nóng quá có thể làm cháy trà, giảm hương vị và dưỡng chất.
Lời kết
Trà không phải là thực phẩm giúp tăng hệ miễn dịch hiệu quả nhất, nhưng nó có thể hữu ích cho miễn dịch, và đây là đồ uống lành mạnh, giúp duy trì, giúp hỗ trợ sức khỏe tổng thể và hệ miễn dịch khi được kết hợp với chế độ ăn uống cân bằng và lối sống khoa học.
